De slag bij Bouvines: Filips II August tegenover keizer Otto (Grandes Chroniques de France, 14e eeuw)

Het tijdvak eindigt met de slag bij Bouvines in 1214. Onder Filips II August (1180-1223) wilde Frankrijk zijn nominale macht in Vlaanderen tot een werkelijke macht laten uitgroeien. Tegen die drang tot centralizeren verzette zich Vlaanderen, weliswaar een leen van Frankrijk, maar machtiger dan zijn leenheer, dat zijn overwicht wil bestendigen. Hendrik I van Brabant kreeg zijn leenheer, keizer Otto IV, zover dat hij deel ging nemen in de strijd. Ook het Engeland van Jan Zonder Land trad toe tot deze coalitie.

In Vlaanderen was Filips van den Elzas kinderloos gestorven. De kroon wordt overgenomen door Boudewijn V van Henegouwen (VIII van Vlaanderen), schoonvader van de Franse koning en vader van Boudewijn VI van Henegouwen (IX van Vlaanderen) (1194-1205). In Vlaanderen en Frankrijk heersten dus schoonbroers. In 1204 vond de vierde Kruistocht plaats. De kruisvaarders kregen van Venetië schepen, als ze de keizer van Constantinopel zouden beoorlogen. Boudewijn IX wordt keizer van Constantinopel, maar sneuvelt het jaar daarna in de strijd. In Vlaanderen laat hij twee kleine dochtertjes na: Johanna (5 jaar) en Margareta (2 jaar).

Filips II August voedt zijn nichtjes op in Parijs. Hij doet Johanna huwen met Ferrante van Portugal, die graaf van Vlaanderen wordt. In 1212 had de Franse koning zo Vlaanderen in zijn macht: de Vlaamse macht was aan de top gefnuikt omdat de graaf Ferrante een stropop was van de Franse kroon. Na zijn verzet tegen Frankrijk wordt hij gevangen genomen en pas in 1226 opnieuw vrijgelaten.

Het komt tot een slag tussen Frankrijk en de coalitie. Frankrijk haalt het. De centrale macht wint op de feodale macht. Een centrale macht heeft een gecombineerde macht verslagen. De feodaliteit als overwicht hebbend systeem heeft afgedaan, hoewel ze nog zal blijven bestaan tot de Franse Revolutie.

 In 1226 wordt door het verdrag van Melun Vlaanderen totaal aan Frankrijk onderworpen. De ridders moesten trouw aan Frankrijk zweren, en zo nodig tegen Vlaanderen vechten. De kloof tussen de graaf en de lagere adel (Leliaerts) groeit voortdurend. De gewone mensen (Klauwaerts) blijven de graaf trouw.

Advertenties